خانه آمار اصفهان، پایگاه ارتقا سواد و فرهنگ آماری
سمینار هوش تجاری

سمینار هوش تجاری (جدید)

سمینار هوش تجاری

توسط آقای مسعود عیسی‌پره

سه‌شنبه 23 آبان‌ماه 1396 ساعت 16:30

 

 

گزارش برگزاری:
 
امروزه نیازهایی در بازار کار در مبحث دیتا به‌وجود آمده است. به همین خاطر مهارت در کار با دیتا بسیار مهم است، در این مورد خلایی در سازمان‌ها حس می‌شود. اغلب سازمان‌هایی که از نظر حجم بزرگتر هستند لزوما موفق نیستند و اکثر آنها ورشکست شده‌اند. در واقع چیزی که سازمان‌ها را از هم متمایز می‌کند واکنش مدیران به پدیده‌های جدید و هوشمندی وچابکی سازمان‌ها است. این مشکلات به‌وسیلۀ هوش تجاری قابل حل هستند.
 
به همین دلیل در ادامه سلسله سمینارهای کانون دانش‌آموختگان استان اصفهان، سمینار هوش تجاری و داشبوردهای مدیریتی توسط آقای مسعود عیسی‌پره در روز سه‌‎شنبه 23 آبان‌ماه 1396 ساعت 16:30 در تالار مریم میرزاخانی خانه ریاضیات اصفهان ارائه گردید. 
امروزه سازمان‌هایی که از نظر حجم بزرگ هستند دیگر موفق به حساب نمی‌آیند، آن چیزی که باعث موفقیت و برتری یک سازمان می‌شود مدت زمانی است که به یک پدیده جدید واکنش نشان می‌دهند. و مدیران نیاز به کارمندان و چابک و هوشمند دارند تا در بازار رقابت شرکت کنند و باقی بمانند. کنترل، تصمیم‌گیری و پیش‌بینی سه وظیفه اصلی مدیر است که برای آن به اطلاعت دقیق و سریع نیاز دارند که توسط هوش تجاری بدست می‌آید. 
 
هوش تجاری (Business Intelligent) به فرایند تبدیل داده‌های سازمان به اطلاعات و دانش تصویری با زبانی ساده و گویا به منظور بالا بردن سود سازمان گفته می‌شود. هوش تجاری از داده‌های تولید شده و در حال تولید استفاده می‌‌کنند و نگاه پیش‌بینانه به داده‌های آینده دارد.
امروزه اکثر سازمان ها دغدغۀ نبود دیتا را ندارند اما دغدغۀ اصلی آن‌ها نحوه ی استفاده از آن دیتا‌‌هاست. اینکه آیا از دیتای درونی یا از دیتای بیرونی استفاده کنند مهم است. دیتای درونی دیتایی است که خود سازمان مسؤلیت تولید آن را برعهده دارد مانند حمل و نقل و خرید و فروش و انبار و تدارکات و . . .که همۀ اینها روزی چند هزار داده برای سازمان تولید می‌کنند. اینکه چطور از این داده‌ها  استفاده کرد و تصمیم‌گیری‌‌هایی که باید متناسب با این داده‌ها گرفته شود دغدغۀ همۀ مدیران است. در این مورد آقای عیسی‌پره کتابی در رابطه با هوش تجاری تالیف دکتر اسماعیلی معرفی کردند و متذکر شدند که این کتاب برای دانشجوهای آماری به منظور ورود به بازار کار بسیار مفید است. ایشان هم چنین تعریف مختصری از هوش تجاری ارایه دادند و آن به شرح زیر است:
مجموعه‌ای از تکنیک‌ها و ابزارهایی که داده‌های خامی که در سازمان به‌صورت ثانیه‌ای تولید می‌شوند با هدف تحلیل تجاری به اطلاعات معنادار تبدیل می‌کند تعریف مختصری از هوش تجاری است. مهم‌ترین چیزی که در این تحلیل‌‌ها وجود دارد تشخیص و توسعه و ایجاد فرصت‌های تجاری است که در آن سازمان وجود دارد. هوش تجاری هم داده‌هایی که قبلاً در سازمان تولید شده‌اند وهم داده‌هایی که در حال حاضر یا مثلاً در یک ماه گذشته تولید شده‌اند را مدنظر قرار می‌دهد و یک نگاه پیشبینانه به داده‌هایی که در آن سازمان تولید می‌شوند دارد. مبنای تصمیم گیری یک مدیر در یک سازمان گزارش‌هایی است که در واقع از کارشناسان مختلف به او می‌رسد و او گزارش‌ها را پایۀ تصمیم‌گیری خودش قرار می‌دهد. اکثر فرمت‌هایی هم که برای مدیر ارسال می‌شود فرمت اکسل است. در واقع کار تحلیلی گزارش‌گیری که برای مدیران به‌وجود می‌آید دیگر فراتر از این‌ها نمی‌رود. از جمله کاربردهای هوش تجاری:
گزارش‌گیری لحظه به لحظه
داده کاوی
متن کاوی
فرایند کاوی
پردازش تحلیلی آنلاین
تجزیه و تحلیل
پردازش پیچیده رویداد
مدیریت عملکرد تجاری
محک زنی یا بنچمارک کردن
تحلیل پیشگویانه
 نکتۀ قابل توجه این است که در هوش تجاری باید مواظب فرایندهایی که در سازمان تعریف شده‌اند باشیم. اگر فرایندهایی که در سازمان چیده شده است درست نباشند و درواقع هزینه‌ها را مینیمم نکند آن فرایندها نمی‌توانند مبنایی برای استقرار هوش تجاری در سازمان قرار بگیرند. است. از مزایای استفاده از هوش تجاری می‌توان به موارد زیر اشاره نمود:
 
تسریع و بهبود فرایند تصمیم‌‎گیری
بهبود فرایندهای داخلی
شناسایی فرصت‌های جدید
دستیابی به مزیت‌های رقابتی جدید
 
حال نکتۀ مهم نرم‌افزارهایی هستند که در زمینه ی هوش تجاری طراحی شده اند و کاملا آماری است ، در حال حاضر بیشتر سازمان‌ها رویکردشان به Power BI هستند. در واقع هر سازمان باید از چهار جهت بالانس باشد: مالی و مشتری و رشد و یادگیری. اگر فرایندهای داخلی یک سازمان از نظر مالی خوب نباشد به راحتی ورشکست می‌شود. یا مثلا اگر از نظرمشتری خوب نباشد خیلی سریع بازار کار خود را از دست می‌دهد. درواقع اگر از رشد و یادگیری عقب بمانیم همان اتفاقی برایمان می‌افتد که امروزه برای تاکسی ها افتاده) آمدن شرکت های اسنپ وتاپسی( . اینکه یک مدیر بخواهد همۀ این شاخص‌ها را یک‌جا تحلیل کند به وضوح کار سختی است. مخصوصاً اگر پای صادرات هم وسط باشد. برای مثال اگر ورشکست شود باید بتواند این موضوع را تحلیل کند که دارایی‌های ثابت چقدر می‌توانند کفاف این ورشکستگی را بدهند. همۀ اینها میسر نمی‌شود مگر اینکه به ابزار هوش تجاری دسترسی داشته باشد وآن را در سازمانش استقرار دهد. امروزه سازمان‌هایی که هوش تجاری را استقرار داده‌اند درواقع با هزینه‌های زیادی مواجه شده اند. اما سرعت گزارش‌گیری در این سازمان‌ها بالا رفته و همچنین دقت زیادی به‌وجود آمده و اطلاعاتی که در آن سازمان وجود دارد صحت و دقت بیشتری نسبت به قبل دارند. درواقع وضعیت سازمان بهتر از قبل می‌شود و انعطاف‌پذیری بیشتری دارد. به همین دلیل اغلب سازمان‌ها هم به این سمت آمدند.  از جمله ابزارهای قدرتمند در هوش تجاری می‌توان به
Tableau
Power BI
Qlikview
اشاره نمود که Power BI در سال‌های اخیر از سایر نرم‌افزارها پیشی گرفته است، که ازمحصولات مایکروسافت است. این شرکت توانسته با ارائۀ این نرم افزار رشد قابل توجهی کندکه امروزه با نرم افزار Tablo برابری میکند. رهبران هوش تجاری شش معیار را با این نرم‌افزارها سنجیده‌اند. اعم از: تجارب مشتریان رضایت مندی، میزان موفقیت، شناخت بازار، رقبا، استاندارد کردن فرمت‌هایی که در هوش تجاری وجود دارد. در کل این سه ابزار بهترین ابزارهایی هستند که در زمینۀ هوش تجاری می‌توان از آنها استفاده کرد. یکی از راه‌های استخراج داده و تحلیل آن با استفاده از این نرم افزارها اتاق بازرگانی است که درآن میتوان تمام اطلاعات و دیتاهای واردات و صادرات را استخراج کرد. ولی قبل ازآن باید کالایی که می‌خواهیم از آن دیتا بگیریم کد تعرفه را بدانیم. البته اگر از کد تعرفه آگاهی نداشته باشیم می‌توانیم درلیست تعرفه جستجو کنیم.
آقای عیسی‌پره در ادامه به معرفی نرم‌افزار Power BI پرداختند. این نرم‌افزار محیطی user friendly دارد و مانند اکسل دارای sheet‌های مختلفی است که می‌توان برای گزارش‌های مختلف از آن استفاده نمود. بنا به نیاز گزارش می‌توان نمودارها و جدول‌های لازم را به صورت داشبورد طراحی و با اخرین اطلاعات ثبت شده به‌روز رسانی نمود. در سربرگ get data می‌توان داده‌ها را از هر فرمتی فرا خواند و همچنین اگر در سایتی داده وجود داشته باشد این نرم‌افزار قابلیت دریافت و فراخوانی داده‌ها را با استفاده از دانلود و نصب یک پکیج از سایت app store دارد. ایشان اضافه کردند پکیج‌های زیادی برای این نرم‌افزار ارائه شده است و روز به روز این پکیج‌ها در حال افزایش هستند.
 
یکی ازحضار پرسید که آیا این نرم‌افزار برای غیر‌آماری‌ها هم امکان‌‌پذیر است؟  ایشان جواب دادند که با وجود پکیج‌های بسیار احتیاجی نیست که شخص از صفر تا صد آمار را بداند. یکی دیگر از قابلیت‌های این نرم‌افزار درخت تصمیم است. مثلا ًیک مدیر می‌خواهد بداند که مشتری‌های بد‌حساب یا خوش‌حساب چه ویژگی‌هایی دارند. با استفاده از درخت تصمیم تمام این ویژگی‌ها را می‌توان طبقه‌بندی کرد. مثلاً نتیجۀتحلیل این می‌شود که دو نفر از مشتری‌ها ریسک اعتباریشان بالا است ولی با این وجود جزء مشتری‌های وفادار هستند .درواقع این موضوع دقیق بودن و هوشمندی بالای این نرم‌افزار را نشان می‌دهد. بحثی بین حضار و سخنران سمینار به‌وجود آمد که آیا در رابطه با این نرم‌افزارهای هوش تجاری حتما باید داده‌ها  مربوط به اقتصاد و بیزینس باشند یاخیر؟ می‌توان هرنوع داده‌ای را با این نرم‌افزار تحلیل کرد. دکتر ایران‌پناه به بحث حادثۀ اخیر، یعنی زلزله پرداختند وگفتند که حتی داده‌های مربوط به زلزله راهم می‌توان با این نرم‌افزار تحلیل کرد. فقط بستگی به نحوۀ وارد کردن دیتاها در نرم‌افزار دارد. در نتیجه ما با استفاده از هر پکیج و داده‌ای در این نرم‌افزار می‌توانیم به هدف خود برسیم ونکتۀ مهم این است که اطلاعات و دیتاهای ما باید استاندارد باشند. درآخر پیشنهاد شد که کارگاهی دررابطه با این نرم افزارهای هوش تجاری توسط جناب آقای  عیسی پره در آینده برگزار گردد. چرا که بحث کاربردی این نرم‌‎افزارها بسیار مفید است.
 
تهیه کنندگان: زهره رنجکش-محمد امین قاسمی